Ημερολόγιο
φυλακής, Παύλος Α. Ζάννας, εκδ.Ερμής, Αθήνα 2000, σελ.358
Παρέμβαση, τχ. 111 Καλοκαίρι 2000
Ενα σημαντικό πρόβλημα που θέτει η
γραφή του εγώ είναι η αξιοπιστία της. Ωστόσο, η πραγματικότητα που καταγράφει
στο Ημερολόγιο Φυλακής ο Π. Ζάννας είναι ιστορικά επαληθεύσιμη,
παραπέμπει σε συγκεκριμένα πρόσωπα και καταστάσεις και αναφέρεται στο χρονικό
διάστημα της φυλάκισης του στην Αίγινα κι τον Κορυδαλλό από το 1969 ως το 1972,
στη διάρκεια της δικτατορίας.
Στις πληθωρικές ημερολογιακές εγγραφές,
εκτός από το λόγο του Π. Ζάννα που απευθύνεται στη σύντροφο της ζωής του Μίνα, φιλοξενούνται
φωνές και σπαράγματα από διάφορα βιβλία. Από το θρυμματισμένο και ετερόκλητο
υλικό, αναδεικνύονται η ιστορία ενός μεγάλου έρωτα και η ατμόσφαιρα μιας
εποχής. Το βιβλίο που συνοδεύεται από κατατοπιστικό χρονολόγιο, είναι
προλογισμένο από τον Δ. Μαρωνίτη, η επιμέλεια του Α. Π . Ζάννα ενώ οι
μεταφράσεις των παραθεμάτων έγιναν από τους Οντέτ Βαρών και Άρη Μαραγκόπουλο.
Ο Π. Ζάννας βρισκόταν στη φυλακή λόγω
της συμμετοχής του στη "Δημοκρατική
Άμυνα". Στο Ημερολόγιο που αποτελεί τον καθρέφτη της σκέψης
του, δεν υπάρχουν πολιτικές αναλύσεις και ιδεολογίες. Οι αναφορές που δίνουν το
πολιτικό του στίγμα, παραπέμπουν στον Αναγνωστάκη και τον Σεφέρη. Η πολιτική ως
αξιοπρέπεια και ως στάση ζωής. Η δυνατότητα του ανθρώπου να λειτουργεί πέρα από
τη συμβατική ηθική και σε συνθήκες βαθιάς ελευθερίας. "Χωρίς αυταπάτες,
χωρίς ηθικολογικές προκαταλήψεις, χωρίς καμιά επιταγή άνωθεν ευθύνης, για μια
σκέτη αξιοπρέπεια ...όρθιες ισχνές καλαμιές..." (Μ. Αναγνωστάκης).
