Οι εκδοτικές περιπέτειες του περιοδικού «Παρέμβαση». Οι εποχές και ο βιωμένος χρόνος

Αν θέλαμε να κάνουμε μια συνοπτική περιοδολόγηση των λογοτεχνικών περιοδικών, νομίζω ότι θα έπρεπε να διακρίνoυμε  τρεις μεγάλες εποχές: τη «μαχητική» για τα περιοδικά μέχρι τη δεκαετία του ’70, τα οποία είχαν μια συγκροτημένη αισθητική ή ιδεολογική κατεύθυνση, όπως η
Διαγώνιος του Χριστιανόπουλου με τον αδιαπραγμάτευτο ρεαλισμό ως αισθητική αντίληψη, ή την Επιθεώρηση Τέχνης και την Κριτική του Αναγνωστάκη με την ιδεολογία της αριστεράς. Την «εποχή της λογοτεχνικής ανεξιθρησκίας» από τη δεκαετία του ’70 και εντεύθεν στην οποία δεν είχαν ευδιάκριτη αισθητική και ιδεολογική γραμμή

πλεύσης, αλλά την ποιότητα του διευθυντή ή της ομάδας που τα εξέδιδε όπως το Εντευκτήριο,  το Δέντρο, η Λέξη, ο Πόρφυρας, η  Παρέμβαση για να αναφέρω ενδεικτικά. Τη «διαδικτυακή εποχή» όπου τα παραδοσιακά, με την ημερομηνία λήξης εγγεγραμμένη στη μελλοντική πράξη της συνταξιοδότησης του διευθυντού τους, αγωνίζονται με άνισους όρους σε έναν αγώνα επιβίωσης με τα ηλεκτρονικά σούπερ μάρκετ των δεκάδων χιλιάδων αναγνωστών της καθημερινής  και άμεσης ενημέρωσης.

Η γραμματική της ειρωνείας

Από το αφιέρωμα του περιοδικού "Σίσυφος" στον Βασίλη Καραγιάννη

Ένα εργοτάξιο εξαιρετικών αισθημάτων

Χ. Μούκα 1. Μπαίνοντας μέσα αντικρίζεις μια συμπαθητική αταξία. Παντού βιβλία. Ξεχειλίζουν τους τοίχους, στο γραφείο ακόμα και στο πάτωμα, σε οργανωμένες στοίβες ή  πεταμένα χύδην. Ό,τι περισσεύει από χώρο καλύπτεται με πίνακες, φωτογραφίες και ζωγραφισμένες πέτρες. Δεν υπάρχει ούτε ένα εκατοστό ελεύθερου χώρου.  Στέκεται οχυρωμένος πίσω από τα βιβλία, ελεύθερος πολιορκημένος σε ένα χάρτινο χαράκωμα, σε έναν καθημερινό πόλεμο απέναντι στην άγνοια. Ένας  ακούραστος χαρτοποιμένας και βιβλιοασπάλαξ  που κυβερνάει μια τεράστια  βιβλιοθήκη στην οποία μπορείς να βρεις οτιδήποτε κυκλοφόρησε τα τελευταία πενήντα χρόνια.

Το γραφείο αυτό υπήρξε για τριάντα χρόνια το εντευκτήριο των ανθρώπων των γραμμάτων, της πολιτισμένης -όπως πάντα του αρέσει να τονίζει- αριστεράς και των αριστερών. Όχι σαν τα σημερινά σκύβαλα που δηλώνουν έτσι και  διακρίνονται πανελληνίως για ανοησία τους, αλλά εκείνων με τα τρύπια παπούτσια που έκαναν τη θητεία τους στις φυλακές και τις εξορίες και ένας ένας πήγαιναν εκεί για να του εμπιστευτούν ό,τι πολυτιμότερο είχαν στο τέλος του βίου τους: ένα πακέτο χαρτιά, κακογραμμένα και ανορθόγραφα, με την ιστορία της ζωής τους.

Βιολέτες για μια εποχή

Στο γραφείο αυτό ξεκίνησε και η «Παρέμβαση». Μια ωραία πνευματική διαδρομή τριάντα χρόνων που άφησε έντονα το στίγμα της στα γράμματα και τον χώρο των λογοτεχνικών περιοδικών. Κάπου εκεί θυμάμαι κι εγώ τα ωραία χρόνια της «Παρέμβασης», την περίοδο της μανιφατούρας, ανάμεσα σε σουβλάκια και μπίρες, με το ραδιόφωνο να παίζει Καζαντζίδη και τρίτο πρόγραμμα και εμείς έμπλεοι από ζωτικές αυταπάτες –«μικροδιεκπεραιωτές του ανέφικτου»-  για να σώσουμε τον κόσμο πολιτιστικά και πολιτικά, σε μιαν ανέμελη εποχή της μπελ εποκ, όταν ο κόσμος έκανε χρήματα, αγωνιούσε για τα χρηματιστήρια κι  εμείς - όπως πάντα-  ασχολούμασταν με έργα μη παραδεδεγμένης χρησιμότητας. Ανατρέχοντας μια δεύτερη φορά σε εκείνον τον καιρό ένα ίζημα νοσταλγίας μένει στα χέρια και σε αποζημιώνει γενναιόδωρα ξανακερδίζοντας τον χαμένο χρόνο.